• ခေါင်းစီးအလံ ၁

ဘာကြောင့် permanent magnet synchronous motor တွေက main drive motor တွေ ဖြစ်လာရတာလဲ။

ဘာကြောင့် permanent magnet synchronous motor တွေက main drive motor တွေ ဖြစ်လာရတာလဲ။

လျှပ်စစ်မော်တာသည် လျှပ်စစ်စွမ်းအင်ကို စက်ပိုင်းဆိုင်ရာစွမ်းအင်အဖြစ် ပြောင်းလဲပေးနိုင်ပြီး ယာဉ်ကို မောင်းနှင်ရန်အတွက် ဂီယာစနစ်မှတစ်ဆင့် ဘီးများသို့ စက်ပိုင်းဆိုင်ရာစွမ်းအင်ကို လွှဲပြောင်းပေးနိုင်သည်။ ၎င်းသည် စွမ်းအင်သစ်ယာဉ်များ၏ အဓိကမောင်းနှင်စနစ်များထဲမှ တစ်ခုဖြစ်သည်။ လက်ရှိတွင် စွမ်းအင်သစ်ယာဉ်များတွင် အသုံးများသော မောင်းနှင်မော်တာများမှာ အဓိကအားဖြင့် အမြဲတမ်းသံလိုက် synchronous မော်တာများနှင့် AC asynchronous မော်တာများဖြစ်သည်။ စွမ်းအင်သစ်ယာဉ်အများစုတွင် အမြဲတမ်းသံလိုက် synchronous မော်တာများကို အသုံးပြုကြသည်။ ကိုယ်စားပြုကားကုမ္ပဏီများတွင် BYD၊ Li Auto စသည်တို့ ပါဝင်သည်။ အချို့ယာဉ်များတွင် AC asynchronous မော်တာများကို အသုံးပြုကြသည်။ လျှပ်စစ်မော်တာများသည် Tesla နှင့် Mercedes-Benz ကဲ့သို့သော ကားကုမ္ပဏီများကို ကိုယ်စားပြုသည်။

asynchronous မော်တာတွင် အဓိကအားဖြင့် stationary stator နှင့် rotor တို့ဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ stator winding ကို AC power supply နှင့် ချိတ်ဆက်သောအခါ rotor သည် လည်ပတ်ပြီး power ထုတ်ပေးသည်။ အဓိကမူမှာ stator winding ကို energized လုပ်သောအခါ (alternating current)၊ ၎င်းသည် လည်ပတ်နေသော electromagnetic field တစ်ခုဖြစ်လာမည်ဖြစ်ပြီး rotor winding သည် stator ၏ rotating magnetic field ရှိ stator ၏ magnetic induction lines များကို အဆက်မပြတ်ဖြတ်တောက်ပေးသည့် closed conductor တစ်ခုဖြစ်သည်။ Faraday's law အရ closed conductor သည် magnetic induction line ကို ဖြတ်တောက်သောအခါ current တစ်ခု ဖြစ်ပေါ်လာပြီး current သည် electromagnetic field တစ်ခုကို ဖြစ်ပေါ်စေမည်ဖြစ်သည်။ ဤအချိန်တွင် electromagnetic field နှစ်ခုရှိသည်- တစ်ခုမှာ external alternating current နှင့် ချိတ်ဆက်ထားသော stator electromagnetic field ဖြစ်ပြီး နောက်တစ်ခုမှာ stator electromagnetic induction line ကို ဖြတ်တောက်ခြင်းဖြင့် ဖြစ်ပေါ်လာသည်။ Rotor electromagnetic field။ Lenz's law အရ induced current သည် induced current ၏အကြောင်းရင်းကို အမြဲတမ်းခုခံမည်ဖြစ်ပြီး rotor ရှိ conductor များသည် stator ၏ rotating magnetic field ၏ magnetic induction lines များကို ဖြတ်တောက်ခြင်းမှ ကာကွယ်ရန်ကြိုးစားသည်။ ရလဒ်အနေနဲ့ rotor ပေါ်က conductor တွေဟာ stator ရဲ့လည်ပတ်နေတဲ့ magnetic field ကို "လိုက်မီ" သွားမှာပါ။ လည်ပတ်နေတဲ့ electromagnetic field ဆိုတာက rotor ဟာ stator ရဲ့လည်ပတ်နေတဲ့ magnetic field ကို လိုက်လံရှာဖွေပြီး နောက်ဆုံးမှာ motor လည်ပတ်လာပါတယ်။ ဒီလုပ်ငန်းစဉ်အတွင်းမှာ rotor ရဲ့လည်ပတ်နှုန်း (n2) နဲ့ stator ရဲ့လည်ပတ်နှုန်း (n1) တို့ဟာ synchronous မဖြစ်တော့ပါဘူး (အမြန်နှုန်းကွာခြားချက်က 2-6% လောက်ရှိပါတယ်)။ ဒါကြောင့် asynchronous AC motor လို့ခေါ်ပါတယ်။ ဆန့်ကျင်ဘက်အနေနဲ့ rotation speed အတူတူပဲဆိုရင် synchronous motor လို့ခေါ်ပါတယ်။
၁
အမြဲတမ်းသံလိုက် synchronous မော်တာသည်လည်း AC မော်တာအမျိုးအစားတစ်ခုဖြစ်သည်။ ၎င်း၏ rotor ကို အမြဲတမ်းသံလိုက်များပါသော သံမဏိဖြင့် ပြုလုပ်ထားသည်။ မော်တာအလုပ်လုပ်နေချိန်တွင် stator သည် rotor ကိုလည်ပတ်ရန်တွန်းရန် လည်ပတ်နေသောသံလိုက်စက်ကွင်းကိုထုတ်ပေးရန် စွမ်းအင်ပေးသည်။ "ထပ်တူပြုခြင်း" ဆိုသည်မှာ steady-state လည်ပတ်နေစဉ် rotor ၏လည်ပတ်မှုသည် သံလိုက်စက်ကွင်း၏လည်ပတ်မှုအမြန်နှုန်းနှင့် ထပ်တူပြုခြင်းဖြစ်သည်။ အမြဲတမ်းသံလိုက် synchronous မော်တာများသည် အလေးချိန်နှင့်ပါဝါအချိုးပိုမိုမြင့်မားပြီး အရွယ်အစားသေးငယ်သည်၊ အလေးချိန်ပေါ့ပါးသည်၊ output torque ပိုမိုများပြားပြီး အကန့်အသတ်အမြန်နှုန်းနှင့် ဘရိတ်စွမ်းဆောင်ရည်ကောင်းမွန်သည်။ ထို့ကြောင့် အမြဲတမ်းသံလိုက် synchronous မော်တာများသည် ယနေ့ခေတ်တွင် အသုံးအများဆုံးလျှပ်စစ်မော်တာဖြစ်လာသည်။ သို့သော် အမြဲတမ်းသံလိုက်ပစ္စည်းသည် တုန်ခါမှု၊ အပူချိန်မြင့်မားခြင်းနှင့် overload current တို့ကိုခံရသောအခါ ၎င်း၏သံလိုက် permeability လျော့ကျနိုင်သည် သို့မဟုတ် demagnetization ဖြစ်ပေါ်နိုင်ပြီး ၎င်းသည် အမြဲတမ်းသံလိုက်မော်တာ၏စွမ်းဆောင်ရည်ကို လျော့ကျစေနိုင်သည်။ ထို့အပြင်၊ ရှားပါးမြေကြီးအမြဲတမ်းသံလိုက် synchronous မော်တာများသည် ရှားပါးမြေကြီးပစ္စည်းများကို အသုံးပြုကြပြီး ထုတ်လုပ်မှုကုန်ကျစရိတ်သည် မတည်ငြိမ်ပါ။
၂
အမြဲတမ်းသံလိုက် synchronous မော်တာများနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက asynchronous မော်တာများသည် အလုပ်လုပ်သည့်အခါ လှုံ့ဆော်မှုအတွက် လျှပ်စစ်စွမ်းအင်ကို စုပ်ယူရန် လိုအပ်ပြီး ၎င်းသည် လျှပ်စစ်စွမ်းအင်ကို စားသုံးပြီး မော်တာ၏ စွမ်းဆောင်ရည်ကို လျော့ကျစေပါသည်။ အမြဲတမ်းသံလိုက်မော်တာများသည် အမြဲတမ်းသံလိုက်များ ထည့်သွင်းထားသောကြောင့် ပိုမိုစျေးကြီးပါသည်။

AC asynchronous မော်တာများကို ရွေးချယ်သော မော်ဒယ်များသည် စွမ်းဆောင်ရည်ကို ဦးစားပေးပြီး မြန်နှုန်းမြင့်တွင် AC asynchronous မော်တာများ၏ စွမ်းဆောင်ရည်ထွက်ရှိမှုနှင့် ထိရောက်မှုအားသာချက်များကို အခွင့်ကောင်းယူလေ့ရှိသည်။ ကိုယ်စားပြု မော်ဒယ်မှာ အစောပိုင်း Model S ဖြစ်သည်။ အဓိကအင်္ဂါရပ်များ- ကားသည် မြန်နှုန်းမြင့်မောင်းနှင်နေချိန်တွင် မြန်နှုန်းမြင့်လည်ပတ်မှုနှင့် လျှပ်စစ်စွမ်းအင်ကို ထိရောက်စွာအသုံးပြုနိုင်ပြီး အမြင့်ဆုံးပါဝါထွက်ရှိမှုကို ထိန်းသိမ်းထားစဉ် စွမ်းအင်သုံးစွဲမှုကို လျှော့ချပေးသည်။

အမြဲတမ်းသံလိုက် synchronous မော်တာများကို ရွေးချယ်သော မော်ဒယ်များသည် စွမ်းအင်သုံးစွဲမှုကို ဦးစားပေးပြီး အမြန်နှုန်းနိမ့်တွင် အမြဲတမ်းသံလိုက် synchronous မော်တာများ၏ စွမ်းဆောင်ရည်ထွက်ရှိမှုနှင့် ထိရောက်သောလည်ပတ်မှုကို အသုံးပြုလေ့ရှိသောကြောင့် အသေးစားနှင့် အလတ်စားကားများအတွက် သင့်လျော်ပါသည်။ ၎င်း၏ဝိသေသလက္ခဏာများမှာ အရွယ်အစားသေးငယ်ခြင်း၊ ပေါ့ပါးခြင်းနှင့် ဘက်ထရီသက်တမ်းကြာရှည်ခြင်းတို့ဖြစ်သည်။ တစ်ချိန်တည်းမှာပင်၊ ၎င်းသည် မြန်နှုန်းထိန်းညှိမှုစွမ်းဆောင်ရည်ကောင်းမွန်ပြီး ထပ်ခါတလဲလဲစတင်ခြင်း၊ ရပ်တန့်ခြင်း၊ အရှိန်မြှင့်ခြင်းနှင့် နှေးကွေးခြင်းများနှင့် ရင်ဆိုင်ရသည့်အခါ မြင့်မားသောစွမ်းဆောင်ရည်ကို ထိန်းသိမ်းထားနိုင်သည်။

အမြဲတမ်းသံလိုက် synchronous မော်တာများသည် လွှမ်းမိုးထားသည်။ အဆင့်မြင့်စက်မှုလုပ်ငန်းသုတေသနဌာန (GGII) မှထုတ်ပြန်သော "New Energy Vehicle Industry Chain Monthly Database" မှစာရင်းအင်းများအရ ၂၀၂၂ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလမှ သြဂုတ်လအထိ ပြည်တွင်းတွင် new energy vehicle drive motor များ၏ တပ်ဆင်စွမ်းရည်မှာ ယူနစ်ပေါင်း ၃.၄၇၈ သန်းခန့်ရှိပြီး ယခင်နှစ်ထက် ၁၀၁% တိုးလာသည်။ ၎င်းတို့အနက် အမြဲတမ်းသံလိုက် synchronous မော်တာများ၏ တပ်ဆင်စွမ်းရည်မှာ ယူနစ်ပေါင်း ၃.၃၂၉ သန်းရှိပြီး ယခင်နှစ်ထက် ၁၀၆% တိုးလာသည်။ AC asynchronous မော်တာများ၏ တပ်ဆင်စွမ်းရည်မှာ ယူနစ်ပေါင်း ၁.၂၉၅ သန်းရှိပြီး ယခင်နှစ်ထက် ၂၂% တိုးလာသည်။

အမြဲတမ်းသံလိုက် synchronous မော်တာများသည် သန့်စင်သောလျှပ်စစ်ခရီးသည်တင်ကားဈေးကွက်တွင် အဓိကမောင်းနှင်အားမော်တာများ ဖြစ်လာခဲ့သည်။

ပြည်တွင်းပြည်ပရှိ အဓိကမော်ဒယ်များအတွက် မော်တာရွေးချယ်မှုအရ ပြည်တွင်း SAIC Motor၊ Geely Automobile၊ Guangzhou Automobile၊ BAIC Motor၊ Denza Motors စသည်တို့မှ ထုတ်လုပ်သော စွမ်းအင်သစ်ယာဉ်များအားလုံးသည် အမြဲတမ်းသံလိုက် synchronous မော်တာများကို အသုံးပြုကြသည်။ အမြဲတမ်းသံလိုက် synchronous မော်တာများကို တရုတ်နိုင်ငံတွင် အဓိကအသုံးပြုကြသည်။ ပထမအချက်မှာ အမြဲတမ်းသံလိုက် synchronous မော်တာများသည် ကောင်းမွန်သော အနိမ့်မြန်နှုန်းစွမ်းဆောင်ရည်နှင့် မြင့်မားသော conversion efficiency ရှိသောကြောင့် မြို့ပြယာဉ်ကြောပိတ်ဆို့မှုတွင် မကြာခဏစတင်ရပ်တန့်သည့် ရှုပ်ထွေးသောလုပ်ငန်းခွင်အခြေအနေများအတွက် အလွန်သင့်လျော်ပါသည်။ ဒုတိယအချက်မှာ အမြဲတမ်းသံလိုက် synchronous မော်တာများတွင် neodymium iron boron အမြဲတမ်းသံလိုက်များကြောင့်ဖြစ်သည်။ ပစ္စည်းများသည် ရှားပါးမြေအရင်းအမြစ်များကို အသုံးပြုရန် လိုအပ်ပြီး ကျွန်ုပ်နိုင်ငံတွင် ကမ္ဘာ့ရှားပါးမြေအရင်းအမြစ်များ၏ ၇၀% ရှိပြီး NdFeB သံလိုက်ပစ္စည်းများ၏ စုစုပေါင်းထုတ်လုပ်မှုသည် ကမ္ဘာ့၏ ၈၀% အထိ ရောက်ရှိသောကြောင့် တရုတ်နိုင်ငံသည် အမြဲတမ်းသံလိုက် synchronous မော်တာများကို အသုံးပြုရန် ပိုမိုစိတ်အားထက်သန်ပါသည်။

နိုင်ငံခြား Tesla နှင့် BMW တို့သည် ပူးပေါင်းတီထွင်ရန်အတွက် အမြဲတမ်းသံလိုက် synchronous မော်တာများနှင့် AC asynchronous မော်တာများကို အသုံးပြုကြသည်။ အသုံးချဖွဲ့စည်းပုံ၏ရှုထောင့်မှကြည့်လျှင် အမြဲတမ်းသံလိုက် synchronous မော်တာသည် စွမ်းအင်အသစ်ယာဉ်များအတွက် အဓိကရွေးချယ်မှုဖြစ်သည်။

အမြဲတမ်းသံလိုက် synchronous မော်တာများ၏ ကုန်ကျစရိတ်၏ ၃၀% ခန့်သည် အမြဲတမ်းသံလိုက် synchronous မော်တာများ ထုတ်လုပ်ရာတွင် အသုံးပြုသော ကုန်ကြမ်းများတွင် အဓိကအားဖြင့် neodymium iron boron၊ silicon steel sheets၊ ကြေးနီနှင့် အလူမီနီယမ်တို့ ပါဝင်သည်။ ၎င်းတို့အနက်၊ rotor permanent magnets များပြုလုပ်ရန်အတွက် အမြဲတမ်းသံလိုက်ပစ္စည်း neodymium iron boron ကို အဓိကအသုံးပြုပြီး ကုန်ကျစရိတ်မှာ ၃၀% ခန့်ဖြစ်သည်။ silicon steel sheets များကို အဓိကအားဖြင့် စိတ်ကြိုက်ပြုလုပ်ရန်အတွက် အသုံးပြုသည်။ rotor core ၏ ကုန်ကျစရိတ်မှာ ၂၀% ခန့်၊ stator winding ၏ ကုန်ကျစရိတ်မှာ ၁၅% ခန့်၊ motor shaft ၏ ကုန်ကျစရိတ်မှာ ၅% ခန့်နှင့် motor shell ၏ ကုန်ကျစရိတ်မှာ ၁၅% ခန့်ဖြစ်သည်။

ဘာကြောင့်လဲOSG အမြဲတမ်းသံလိုက်မော်တာများ ဝက်အူလေဖိအားပေးစက်ပိုထိရောက်မှုရှိလား။

အမြဲတမ်းသံလိုက် synchronous မော်တာသည် အဓိကအားဖြင့် stator၊ rotor နှင့် shell အစိတ်အပိုင်းများဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ သာမန် AC မော်တာများကဲ့သို့ပင် stator core တွင် မော်တာလည်ပတ်နေချိန်တွင် eddy current နှင့် hysteresis effect များကြောင့် သံဆုံးရှုံးမှုကို လျှော့ချရန် laminated structure ရှိသည်။ winding များသည်လည်း three-phase symmetrical structure များဖြစ်သော်လည်း parameter ရွေးချယ်မှုမှာ အတော်လေးကွဲပြားသည်။ rotor အစိတ်အပိုင်းတွင် squirrel cage ပါသော permanent magnet rotor နှင့် embedded သို့မဟုတ် surface-mounted pure permanent magnet rotor အပါအဝင် ပုံစံအမျိုးမျိုးရှိသည်။ rotor core ကို solid structure အဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲနိုင်သည် သို့မဟုတ် laminated လုပ်နိုင်သည်။ rotor ကို magnet ဟုခေါ်သော permanent magnet ပစ္စည်းဖြင့် တပ်ဆင်ထားသည်။

အမြဲတမ်းသံလိုက်မော်တာ၏ပုံမှန်လည်ပတ်မှုအောက်တွင်၊ rotor နှင့် stator သံလိုက်စက်ကွင်းများသည် synchronous အခြေအနေတွင်ရှိသည်။ rotor အစိတ်အပိုင်းတွင် induced current မရှိပါ။ rotor copper loss, hysteresis သို့မဟုတ် eddy current loss မရှိပါ။ rotor loss နှင့် heating ပြဿနာကို ထည့်သွင်းစဉ်းစားရန်မလိုအပ်ပါ။ ယေဘုယျအားဖြင့်၊ အမြဲတမ်းသံလိုက်မော်တာသည် အထူး frequency converter ဖြင့် မောင်းနှင်ပြီး သဘာဝအတိုင်း soft start function ရှိသည်။ ထို့အပြင်၊ အမြဲတမ်းသံလိုက်မော်တာသည် synchronous မော်တာတစ်ခုဖြစ်ပြီး excitation ၏ပြင်းထန်မှုမှတစ်ဆင့် power factor ကို ချိန်ညှိပေးသည့် ဝိသေသလက္ခဏာရှိသောကြောင့် power factor ကို သတ်မှတ်ထားသောတန်ဖိုးတစ်ခုအထိ ဒီဇိုင်းထုတ်နိုင်သည်။

စတင်သည့်ရှုထောင့်မှကြည့်လျှင် အမြဲတမ်းသံလိုက်မော်တာကို ပြောင်းလဲနိုင်သောကြိမ်နှုန်းပါဝါထောက်ပံ့မှု သို့မဟုတ် အထောက်အပံ့ပေးသောအင်ဗာတာဖြင့် စတင်သောကြောင့် အမြဲတမ်းသံလိုက်မော်တာ၏ စတင်ခြင်းလုပ်ငန်းစဉ်သည် အလွန်လွယ်ကူသည်။ ၎င်းသည် ပြောင်းလဲနိုင်သောကြိမ်နှုန်းမော်တာတစ်ခု စတင်ခြင်းနှင့်ဆင်တူပြီး သာမန်လှောင်အိမ် asynchronous မော်တာများ၏ စတင်ချို့ယွင်းချက်များကို ရှောင်ရှားသည်။

အတိုချုပ်ပြောရလျှင် အမြဲတမ်းသံလိုက်မော်တာများ၏ စွမ်းဆောင်ရည်နှင့် ပါဝါအချက်သည် အလွန်မြင့်မားနိုင်ပြီး တည်ဆောက်ပုံမှာ အလွန်ရိုးရှင်းပြီး လွန်ခဲ့သော ဆယ်နှစ်အတွင်း ဈေးကွက်သည် အလွန်ရေပန်းစားခဲ့သည်။

သို့သော်၊ အမြဲတမ်းသံလိုက်မော်တာများတွင် လှုံ့ဆော်မှုပျက်ကွက်မှုဆုံးရှုံးမှုသည် မလွှဲမရှောင်သာသောပြဿနာတစ်ခုဖြစ်သည်။ လျှပ်စီးကြောင်းအလွန်များပြားလာသောအခါ သို့မဟုတ် အပူချိန်အလွန်မြင့်မားသောအခါ၊ မော်တာဝင်းဒိုးများ၏ အပူချိန်သည် ချက်ချင်းမြင့်တက်လာပြီး လျှပ်စီးကြောင်းသည် သိသိသာသာမြင့်တက်လာကာ အမြဲတမ်းသံလိုက်များသည် လှုံ့ဆော်မှုကို လျင်မြန်စွာဆုံးရှုံးသွားလိမ့်မည်။ အမြဲတမ်းသံလိုက်မော်တာထိန်းချုပ်မှုတွင်၊ မော်တာ stator ဝင်းဒိုးလောင်ကျွမ်းခြင်းပြဿနာကို ရှောင်ရှားရန် over-current protection device တစ်ခုကို သတ်မှတ်ထားသော်လည်း၊ လှုံ့ဆော်မှုဆုံးရှုံးမှုနှင့် စက်ပစ္စည်းများပိတ်သိမ်းခြင်းသည် မလွှဲမရှောင်သာဖြစ်သည်။


ပို့စ်တင်ချိန်: ၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလ ၁၂ ရက်